01/02/2026 • 00:00
Ψέμα, υποκρισία, προπαγάνδα, σεχταρισμός, ιδεολογική καθαρότητα, συνθηματολογία, τυχοδιωκτισμός, επαναστατική γυμναστική: Αυτά υπήρξαν πάντοτε τα όπλα των αυταρχικών καθεστώτων και κομμάτων, ξεκινώντας από τον κομμουνισμό, συνεχίζοντας με την δήθεν ανανεωτική αριστερά, περνώντας από τους σοσιαλιστές και καταλήγοντας στην Ακροδεξιά. Η υπόθεση της Mercosur αποτελεί το τελευταίο χαρακτηριστικό παράδειγμα. Στην Ελλάδα και στην Ευρώπη…
Μετά την παραπομπή της Συμφωνίας στο Δικαστήριο της ΕΕ από το ευρωπαϊκό κοινοβούλιο (334 ψήφοι υπέρ της παραπομπής, 324 κατά, 11 αποχές) και τον συνασπισμό των άκρων, άρχισαν πάλι τους βερμπαλισμούς και τις θριαμβολογίες: Νίκη, μεγάλη επιτυχία, βέτο, το ευρωκοινοβούλιο είπε «όχι στη λευκή επιταγή» (αυτό το τελευταίο από τους ευρωβουλευτές του ΠΑΣΟΚ, που ψήφισαν κόντρα στην ευρωομάδα τους).
Η υποκρισία στο ζενίθ δηλαδή. Γιατί όταν συμφωνήθηκε η Mercosur και έπεσαν οι υπογραφές (Ιούνιος 2019), ο μεν ΣΥΡΙΖΑ πανηγύριζε, ο δε Ανδρουλάκης, ως ευρωβουλευτής, δεν είπε λέξη – και ας ήταν μέλος της ευρωπαϊκής αντιπροσωπείας για τις σχέσεις με τη Mercosur!
Ψέματα λένε και τώρα που θριαμβολογούν ότι τάχα «πάγωσαν» την Συμφωνία στο Ευρωκοινοβούλιο – προκαλώντας απλά μια καθυστέρηση που όχι μόνο δεν σχετίζεται με την ουσία των (δήθεν) διαμαρτυριών τους, αλλά παρατείνει αυτό ακριβώς που καταγγέλλουν.
Η αλήθεια για την παραπομπή στο Δικαστήριο της ΕΕ
Αρμόδια για τις εμπορικές συμφωνίες είναι μόνο η Επιτροπή. Το Δικαστήριο δεν θα εξετάσει τη Συμφωνία στην ουσία της, διότι η αρμοδιότητά του περιορίζεται μόνο σε εξέταση θεμάτων περιβάλλοντος και βιωσιμότητας.
Τι πέτυχαν, λοιπόν; Απλά μια ανούσια καθυστέρηση, καθώς το Δικαστήριο θα ασχοληθεί με τα θέματα του Αμαζονίου, την ώρα που τα προϊόντα από τις χώρες της Mercosur θα συνεχίσουν να έρχονται στην Ευρώπη, απλά με υψηλούς δασμούς – άρα ακριβότερα. Και αν λάβουμε υπόψη ότι το βασικό επιχείρημα είναι πως τα προϊόντα αυτά δεν παράγονται με τους ίδιους με την ΕΕ όρους ασφάλειας της υγείας – πράγμα που δεν ισχύει, διότι και τώρα γίνονται έλεγχοι, απλά τα πληρώνουμε ακριβότερα – τότε αυτό που προκάλεσαν οι «επαναστάτες της φακής», είναι να συνεχίσουν οι Ευρωπαίοι να καταναλώνουν αμφιβόλου (όπως ισχυρίζονται) ποιότητας τρόφιμα, συνεχίζοντας να τα πληρώνουν ακριβότερα λόγω των υπέρογκων δασμών.
Χρόνια τώρα καταναλώνουν οι Ευρωπαίοι κρέας και λεμόνια Αργεντινής και δεν ακούσαμε κανέναν από τους διαμαρτυρόμενους (πολιτικούς, αγρότες κλπ) να μας ενημερώνουν για τους κινδύνους που μόλις ανακάλυψαν.
Αυτή τη στιγμή, στην Ευρώπη εισάγονται ετησίως 200.000 τόνοι βόειου κρέατος από τη Λατινική Αμερική – χωρίς να διαμαρτύρεται κανείς. Με βάση την Συμφωνία, με χαμηλούς δασμούς θα εισάγονται 99.000 τόνοι τον χρόνο και αυτό αποτελεί μόλις το 1,2% της ετήσιας ευρωπαϊκής κατανάλωσης. Όσον αφορά στα πουλερικά, οι ετήσιες επιτρεπόμενες εισαγωγές θα είναι 180.000 τόνοι (μόλις το 1,8% της ετήσιας ευρωπαϊκής κατανάλωσης), ενώ σήμερα που μιλάμε εισάγονται 300.000 τόνοι.
Για να καταλάβουμε τι συμβαίνει, ας θυμηθούμε την Συμφωνία CETA ελευθέρου εμπορίου μεταξύ της ΕΕ και του Καναδά. Υιοθετήθηκε το 2017 (επί ΣΥΡΙΖΑ δηλαδή, μετά βαΐων και κλάδων και χωρίς καμιά συζήτηση εντός της Ελλάδας). Στην υπόλοιπη Ευρώπη έγινε μια συζήτηση σχετικά με τις εισαγωγές βόειου κρέατος από τον Καναδά. Η CETA προέβλεπε εισαγωγή 53.000 τόνων κρέατος από τον Καναδά, αρχής γενομένης από το 2022. Το 2023 ο Καναδάς κατάφερε να εισαγάγει μόλις 1.519 τόνους, διότι ο Καναδάς δεν κατάφερε να ανταποκριθεί στην ευρωπαϊκή απαγόρευση της χρήσης ορμονών.
Διαρκούσης, λοιπόν, της αριστεροακροδεξιάς επαναστατικής γυμναστικής, η Ευρώπη θα συνεχίσει να εισάγει τα λατινοαμερικανικά προϊόντα, ενώ αγκομαχά να εξάγει τα δικά της προϊόντα στη Λατινική Αμερική, επίσης λόγω των δασμών – κάτι που πλήττει ιδιαίτερα τις μικρομεσαίες ευρωπαϊκές και ελληνικές επιχειρήσεις που δυσκολεύονται να εξάγουν τα δικά τους ποιοτικά προϊόντα. Μάλιστα, θα εμποδιστούν οι ευρωπαϊκές επιχειρήσεις να εξάγουν χωρίς καθόλου δασμούς (ενώ οι εισαγωγές από τη Mercosur θα υποβάλλονται σε δασμούς 7,5%), τους 30.000 τόνους τυριών που προβλέπονται από τη Συμφωνία.
Για να μιλήσουμε με αριθμούς, η εφαρμογή της Συμφωνίας θα υποστηρίξει 855.000 θέσεις εργασίας στην Ευρώπη, ενώ ειδικά για την Ελλάδα, οι εξαγωγές μας προς τις χώρες της Mercosur φθάνουν το 1,2 δις ευρώ και οι εισαγωγές μας μόλις τα 396 εκ. ευρώ. Καταλαβαίνει κανείς ότι με την εφαρμογή της Συμφωνίας, οι εξαγωγές μας θα αυξηθούν, ενώ είναι πολύ δύσκολο να εκτοξευτούν οι εισαγωγές.
Επένδυσαν πακτωλό χρημάτων για να συμμορφωθούν με τα ευρωπαϊκά πρότυπα
Στο μεταξύ, το καταπληκτικό είναι ότι οι χώρες της Mercosur επένδυσαν εκατομμύρια επί εκατομμυρίων για να προσαρμοστούν στις απαιτήσεις ασφαλείας και υγιεινής της διατροφής της ΕΕ και να προσαρμοστούν στα ευρωπαϊκά πρότυπα, αλλά είναι προφανές ότι όσο διαρκεί η αχρείαστη καθυστέρηση, θα συνεχίσουν να εξάγουν με τα παλιά δικά τους πρότυπα.
Πολλές μεγάλες λατινοαμερικανικές εταιρίες προετοιμάζονται εδώ και χρόνια προκειμένου να είναι σε θέση να ανταποκριθούν στις προϋποθέσεις της Συμφωνίας, που έκλεισε στις 29 Ιουνίου 2018.
Φυσικά η Συμφωνία για την Mercosur δεν αφορά μόνο το εμπόριο. Είναι μια συμφωνία μεγάλης γεωπολιτικής αξίας, όχι μόνο επειδή η ΕΕ απαντά στην απειλητική στρατηγική Τραμπ για επιβολή δασμών, αλλά και επειδή αυτό το κάνει ακριβώς στην αυλή των Ηνωμένων Πολιτειών.
Μιλάμε δηλαδή για την αντιπαράθεση δύο διαφορετικών μοντέλων – της στρατηγικής των ελεύθερων συναλλαγών (μόλις η ΕΕ υπέγραψε μια θηριώδη συμφωνία με την Ινδία, χωρίς να μιλήσει κανείς) και της αμερικανικής στρατηγικής του απομονωτισμού. Και οι εμπορικές και οικονομικές σχέσεις υπήρξαν πάντα το μεγάλο ατού της ΕΕ.
Επιπλέον, πρόκειται για μια συμφωνία που καλύπτει το 25% του παγκόσμιου ΑΕΠ, ανοίγοντας την Ευρώπη σε μια αγορά 780 εκατομμυρίων ανθρώπων, καταργώντας ή μειώνοντας περισσότερο από το 90% των μεταξύ τους δασμών και αυξάνοντας το μεταξύ τους εμπόριο κατά 40%.
Η Ευρώπη αγοράζει από τη Λατινική Αμερική γεωργικά προϊόντα (42,7%), ορυκτά (30,5%) και χαρτοπολτό και χαρτί (6,8%) και πουλάει είναι μηχανήματα και εξοπλισμό (28,1%), χημικά και φαρμακευτικά προϊόντα (25%) και εξοπλισμό μεταφορών (12,1%).
Ο Λούλα, το ισπανικό Λαϊκό Κόμμα και οι ακραίοι
Σημειώστε ότι η επιστροφή του αριστερού Λούλα στην εξουσία στη Βραζιλία το 2023 για μια τρίτη θητεία, αναθέρμανε την συζήτηση. Προφανώς, και αυτός το έπραξε για στρατηγικούς λόγους – για τους οποίους οι Ευρωπαίοι σύμμαχοί του (λέμε τώρα) αδιαφορούν.
Στην Ισπανία μάλιστα, το Λαϊκό Κόμμα κατηγόρησε το ακροδεξιό κόμμα Vox ότι τελικά βλάπτει τον ισπανικό αγροτικό τομέα. Όπως ανέφεραν στελέχη του κόμματος, η ακροδεξιά και η ριζοσπαστική αριστερά, αντί να βοηθήσουν στην επιτάχυνση συμμόρφωσης των χωρών της Mercosur – και χωρίς να ανατρέψουν την Συμφωνία – απλά εξαφάνισαν τις εγγυήσεις που η Συμφωνία προσφέρει στους Ισπανούς αγρότες. Προκλήθηκε δηλαδή το ακριβώς αντίθετο από αυτό που διατείνονται ότι πέτυχαν ακροδεξιά και αριστερά.
Από την πλευρά του, ο Σοσιαλιστής Ισπανός πρωθυπουργός Σάντσεθ, δήλωσε πως «οι ισπανικές εταιρείες θα μπορούν να εισέλθουν σε νέες αγορές, να εξάγουν περισσότερο και να δημιουργήσουν περισσότερες θέσεις εργασίας. Και η Ευρώπη θα μπορεί να διατηρήσει έναν ισχυρό δεσμό με αυτήν την αδελφή και στρατηγική περιοχή που είναι η Λατινική Αμερική. Στον σημερινό κόσμο, δεν είναι όλα δασμοί, απειλές και κακά νέα. Μερικοί από εμάς χτίζουμε νέες γέφυρες και συμμαχίες για να σφυρηλατήσουμε κοινή ευημερία».
Κατά των προτάσεων μομφής και οι Γάλλοι Σοσιαλιστές
Στη Γαλλία, Ακροδεξιά και Ακροαριστερά υπέβαλαν δύο προτάσεις μομφής στην Εθνοσυνέλευση, επειδή η Γαλλία… δεν κατάφερε να μπλοκάρει την Συμφωνία. Οι προτάσεις καταψηφίστηκαν, καθώς οι Γάλλοι Σοσιαλιστές, με επικεφαλής τον γραμματέα τους Ολιβιέ Φορ, δήλωσαν ότι δεν θα υπερψήφιζαν τις προτάσεις μομφής – όπως και έπραξαν, ενώ είναι βέβαιο πως το ΠΑΣΟΚ θα υπερψήφιζε αν μπορούσε να ρίξει την κυβέρνηση.
Όσον αφορά στην Ελλάδα, σε όλους αυτούς προστέθηκε και το ΠΑΣΟΚ, που ψήφισαν υπέρ της παραπομπής στο Δικαστήριο της ΕΕ, διακηρύσσοντας πως δεν δίνουν «λευκή επιταγή σε μια προβληματική συμφωνία». Όπως μας είπαν το ΠΑΣΟΚ και οι ευρωβουλευτές του, «η στήριξη της προσφυγής στο Δικαστήριο αποτελεί πράξη θεσμικής ευθύνης και δημοκρατικής εγρήγορσης».
Όσο για τον ΣΥΡΙΖΑ, ως κυβέρνηση, τον Ιούνιο του 2019 τάχθηκε υπέρ της Συμφωνίας. Εκείνη την περίοδο υπέρ είχαν ταχθεί το Ευρωπαϊκό Λαϊκό Κόμμα (EPP), οι Σοσιαλιστές και Σοσιαλδημοκράτες (S&D) και το φιλελεύθερο Renew (τότε ALDE).
Η LEFT και οι Πράσινοι διαφωνούσαν πάντα – αλλά τότε ο ΣΥΡΙΖΑ δεν ακολούθησε την γραμμή της ευρωομάδας στην οποία ανήκει. Στην ίδια αρνητική γραμμή βρέθηκαν μετά το 2019 και τα κόμματα της ευρωπαϊκής ακροδεξιάς.
Όλα έγιναν επί ΣΥΡΙΖΑ
Όπως και να έχει το πράγμα, ο ΣΥΡΙΖΑ, δια του τότε υπουργού κ. Αραχωβίτη, στις 2 Ιουλίου 2019, πέντε μέρες πριν από τις εκλογές, θριαμβολογούσε για τη Συμφωνία, για την προστασία 21 ελληνικών ΠΟΠ προϊόντων από απομιμήσεις, για το γεγονός ότι «τα προϊόντα ποιότητας της χώρας μας θα αποκτήσουν όχι μόνο προστασία αλλά και ευνοϊκή πρόσβαση σε μια τεράστια αγορά», ενώ «ο τομέας των αγροδιατροφικών προϊόντων της ΕΕ θα επωφεληθεί από τη μείωση των υφιστάμενων υψηλών δασμών που επιβάλλει η MERCOSUR στα εξαγωγικά προϊόντα της ΕΕ, και συγκεκριμένα στις σοκολάτες και τα είδη ζαχαροπλαστικής (20%), τους οίνους (27%), τα οινοπνευματώδη ποτά (20-35%) και τα αναψυκτικά (20 έως 35%). Μάλιστα, η συμφωνία προβλέπει την άνευ δασμών πρόσβαση, με την επιφύλαξη ποσοστώσεων, για τα γαλακτοκομικά προϊόντα της ΕΕ (σημερινός δασμολογικός συντελεστής 28%), ιδίως για τα τυριά».
Τον προηγούμενο χρόνο (20/11/2018), ο υπουργός Σταύρος Αραχωβίτης είχε συναντηθεί με τους Έλληνες ευρωβουλευτές και τη Μόνιμη Ελληνική Αντιπροσωπεία στις Βρυξέλλες, με σκοπό να τους ενημερώσει και να προωθήσει τις ελληνικές θέσεις σε σχέση με τη νέα Κοινή Αγροτική Πολιτική, ζητώντας παράλληλα τη στήριξη και τη συναίνεσή τους. Ταυτόχρονα, άκουσε και τις δικές τους θέσεις και προτάσεις.
Σ’ εκείνη τη συνάντηση, ο κ. Αραχωβίτης είχε διαβεβαιώσει τους ευρωβουλευτές ότι «παρακολουθούμε πολύ στενά τις διαπραγματεύσεις και τις εξελίξεις στο πεδίο των διεθνών συμφωνιών και ελπίζουμε ότι και με τη δική σας συνδρομή οι νέες συμφωνίες με τις χώρες της MERCOSUR και την Κίνα αλλά και η ολοκλήρωση της συμφωνίας με την Σιγκαπούρη όσον αφορά στην προστασία των γεωγραφικών ενδείξεων και δη της ναυαρχίδας αυτών της Φέτας ΠΟΠ, θα ακολουθήσουν τα τελευταία καλά παραδείγματα της Ιαπωνίας και του Μεξικού».
Ποια ήταν τότε η γνώμη του κ. Ανδρουλάκη, που συζητούσε με τη Mercosur;
Αναρωτιέται κανείς αν σε εκείνη τη συνάντηση ήταν παρών και ο κ. Ανδρουλάκης και αν εξέφρασε κάποια ανησυχία ή αν έδωσε τα φώτα του μέσω της ευρωκοινοβουλευτικής του δράσης.
Κι’ αυτό, διότι ο σημερινός αρχηγός του ΠΑΣΟΚ ήταν ευρωβουλευτής και το 2018 και το 2019, όταν η ΕΕ κατέληξε σε συμφωνία με τις χώρες της Mercosur. Είχε εκλεγεί τον Μάιο του 2014 με το ψηφοδέλτιο της «Ελιάς – Δημοκρατικής Παράταξης» και φυσικά συμμετείχε στην ευρωομάδα της Προοδευτικής Συμμαχίας Σοσιαλιστών & Δημοκρατών.
Εκείνη την περίοδο διετέλεσε αναπληρωτής στις επιτροπές Περιβάλλοντος, Δημόσιας Υγείας και Ασφάλειας των Τροφίμων, Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, Ασφάλειας και Άμυνας και στην Αντιπροσωπεία στην Κοινοβουλευτική Συνέλευση ΕΕ – Λατινικής Αμερικής
Με την επανεκλογή του τον Μάιο του 2019, ανέλαβε αντιπρόεδρος των επιτροπών Ασφάλειας & Άμυνας, καθώς και της Αντιπροσωπείας στην Κοινοβουλευτική Συνέλευση ΕΕ – Λατινικής Αμερικής. Παράλληλα συμμετείχε ως βασικό μέλος στην Επιτροπή Διεθνούς Εμπορίου & στην Αντιπροσωπεία στην Κοινοβουλευτική Συνέλευση Ίσης Εκπροσώπησης ΑΚΕ-ΕΕ, ενώ ως αναπληρωτής συμμετείχε στις επιτροπές Εξωτερικών Υποθέσεων, Περιβάλλοντος, Δημόσιας Υγείας και Ασφάλειας των Τροφίμων, Επιτροπή Αλιείας και στην Αντιπροσωπεία για τις σχέσεις με την Κοινή Αγορά του Νότου (Mercosur).
Αυτά τα γράφει ο ίδιος στο βιογραφικό του. Ήταν δηλαδή ο κ. Ανδρουλάκης μέλος της Αντιπροσωπείας του ευρωπαϊκού κοινοβουλίου για τις σχέσεις με τις χώρες της Mercosur!
Αυτή η δράση των ευρωβουλευτών, οδήγησε και στην απόφαση (8/12/2025) της Επιτροπής Διεθνούς Εμπορίου του Κανονισμού για τον μηχανισμό «επανεξισορρόπησης», που τώρα προκαλεί στο ΠΑΣΟΚ «ιδιαίτερη ανησυχία».
Τότε, ο Κανονισμός υιοθετήθηκε με 27 ψήφους υπέρ, 8 κατά και 7 αποχές. Με τον σοσιαλιστή πρόεδρο της ευρωομάδας Μπερντ Λάνγκε να δηλώνει πως δημιούργησαν τον μηχανισμό επειδή «ακούμε τους αγρότες μας».
Με μια διαφορά: Όσο και να ψάξουμε, δεν υπάρχει καμιά ανακοίνωση του ΠΑΣΟΚ για το θέμα όταν η ΕΕ κατέληξε σε συμφωνία με τις χώρες της Mercosur! Από πουθενά δεν προκύπτει ότι ο κ. Ανδρουλάκης – μέλος επαναλαμβάνω της Αντιπροσωπείας για τις σχέσεις με τις χώρες της Mercosur – ενημέρωσε την αείμνηστη Φώφη Γεννηματά επί του θέματος, έκανε κάποια δήλωση, έδωσε κάποια συνέντευξη, εξήγησε τέλος πάντων αν ορθώς υπήρξε η Συμφωνία, αν ο ίδιος κράτησε θετική ή αρνητική στάση, ποιες ήταν οι ενστάσεις του.
Συγγνώμη, αλλά δεν μπορεί να μην έχεις πει τίποτε για θέματα στα οποία προσωπικώς έχει εμπλακεί και τώρα, σχεδόν έξι χρόνια μετά, να θυμηθείς ότι διαφωνείς…
*Η Σοφία Βούλτεψη είναι Βουλευτής Β3 Νοτίου Τομέα Αθηνών, ΝΔ, δημοσιογράφος
